Plotsklaps!

In de mast nog fier gehesen
de driekleur : eerst groen, wit, groen –
dan: brand, aarde,
as: zo vlagt ‘t Park

Aan de rand van de verkoolde
binnenstad: de beestenbark
dobbert, onder
: bommen.

Noach’s drama, een kille
komedie op een
blije bühne:

Zoo!

Plotsklaps! staat daar grootvee
in ‘t decor: Giraffen, olifanten, ratten
opgedreven aan de Maas. Verdringen
zich, verdrinken

Drijven aan het eind
de dode dieren teder
mee naar:

Zee!

//

Plots valt het doek, dan

: Klappen!

*

Teder bewegen als dieren de bergen langs de stroom. Dit is een (de enig overgebleven) regel uit het Elbe-sonnet van de Oost-Duitse schrijver Heinz Czechowski (1935-2009). Inmiddels is het een beroemde dichtregel en collectief erfenis van de Saksische Dichtersschool, die de regel in verband bracht met de vernietigende bombardementen in februari 1945 op Czechowski’s geboortestad Dresden. Een historisch drama, zoals ook het onverwachte, plotsklapse bombardement op mijn geboortestad Rotterdam van mei 1940. Daarbij werd ook de diergaarde Blijdorp door de bommen getroffen en sloegen de wilde dieren op de vlucht naar de oevers van de Nieuwe Maas. Een dramatisch stuk, dat de geschiedenis schreef.

Jacques Schmitz

Advertenties

2 gedachten over “Plotsklaps!

  1. Het Dresden Februari 1945 ken ik niet, alleen uit wat men er over schreef. Het Rotterdam van Mei 1940 ken ik des te beter, ik was toen bijna 11 jaar en zat op mijn knieën voor het raam toen de eerste bommen vielen. Ik wist niet wat oorlog was, laat staan dat ik iets wist van de gevolgen, maar heb dit in zeer korte tijd geleerd. Helaas heb ik nooit meer iets zo snel geleerd als dit en wel zo goed dat ik het nu nog weet als de dag van gisteren. Toen het geronk van vliegtuigen was gestild en de rook uit de puinhopen was opgetrokken ben ik met mijn vriendje gaan zwerven in die puinhopen en later over die grote kale vlakten. Ik heb deze beelden mijn hele leven meegedragen, daarom weet ik goed hoe Dresden 1945 was en dan denk ik daar waren toen ook jongetjes die bijna 11 jaar waren. Erger nog vandaag de dag zijn ze er in de hele wereld, die (ongewild) heel snel leren wat oorlog is en dit ook hun hele leven mee zullen dragen.

    Like

    • De Duitse dichter Heinz Czechowski werd in Dresden geboren op 7 februari 1935. Hij was op 13 en 14 februari 1945 dus net een week eerder 10 jaar geworden toen op Dresden de bommen vielen. Het is hem natuurlijk z’n hele leven bijgebleven en was tot zijn dood in oktober 2009 een permanent thema in zijn werk. Dat geldt ook voor menig ander dichter uit de zogenaamde Saksische Dichtersschool. Karl Mickel werd in augustus 1935 geboren in Dresden en was dus tijdens het bombardement pas negen. Volker Braun, die dit jaar z’n 75ste verjaardag vierde, was nog jonger. Hij werd begin mei 1939 in Dresden geboren en was dus net nog geen zes jaar oud. Jeugdervaringen en het bombardement keren ook in hun werk steeds weer terug. Zo schrijft Braun bijv. over de “steensteppe” van zijn Dresdner jeugd. Mijn gedicht “Plotsklaps!” hoort thuis in de bundel “Voor vrienden visgedichten” die ik aan het maken ben. Het is een dialoog met de dichters van de Saksische Dichtersschool. Vertalingen van hun gedichten, mijn eigen gedichten als een soort inmenging in hun poëtische gesprekken, een essay, portretten van de negen dichters die ik vertaal en uitgebreide voetnoten. Hopelijk krijg ik het komend (voor)jaar af. Dankjewel voor je reactie ome Cees!

      Like

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s